حتما تا به حال درباره ی بازی زیبا و هیجان انگیز تخته نرد شنیده‌اید. این بازی مهیج و عالی که توسط فردی به نام بزرگمهر و در زمان ساسانیان ابداع و اختراع شده است، یکی از بازی‌هایی است که بسیاری از ما برای گذراندن اوقات فراغت به سراغ آن می‌رویم. این بازی به دلیل وجود پیچیدگی‌های خاص و جالب خود، نیاز به آموزش دارد. به عبارتی می‌توان گفت که آموزش تخته نرد اولین اقدامی است که باید آن را به انجام برسانیم. بازی تخته نرد با وجود تمام فلسفه‌های پنهان و اسرارآمیز خود، به بازی سرگرم کننده و محبوب در میان مردمان خاورمیانه و اروپای شرقی به ویژه مردم ایران تبدیل شده است. اما حالا وقت آن رسیده که به آموزش بازی تخته نرد بپردازیم.

آموزش تخته نرد و چیدمان مهره‌ها

اولین گام برای آموزش این بازی محبوب، آموزش نحوه صحیح چیدمان مهره‌ها می باشد. نحوه چیدمان مهره‌های تخته نرد معمولا به دو صورت انجام می‌گیرد:

• شیوه اول: حرکت مهره‌ها بر روی تخته نرد بر خلاف جهت عقربه‌های ساعت برای مهره‌های سیاه بازی
• شیوه دوم: حرکت مهره‌ها بر روی تخته نرد در جهت عقربه‌های ساعت برای مهره‌های سفید بازی

در هر دو روش بالا ترتیب قرار گیری مهره‌ها در خانه‌ها یکسان است. به عنوان مثال در شکل زیر ترتیب قرار گیری مهره‌های سفید در خانه‌ها به شرح زیر می‌باشد:

• 5 مهره در خانه 6
• 3 مهره در خانه 8
• 5 مهره در خانه 13
• 2 مهره در خانه 24

مهره‌های سیاه نیز به صورت قرینه در خانه‌های رو به رو (مهره‌های سفید) قرار می‌گیرند. 

آموزش تخته نرد و چیدمان مهره‌ها

آموزش تخته نرد و حرکت مهره‌ها

اول از هر چیزی ابتدا باید مشخص کنیم که چه کسی از طرفین بازی می‌تواند شروع کننده بازی باشد. به این منظور هر کدام یکی از تاس‌ها را بر می‌دارد، با توافق آنها هرکدام عدد کمتر یا بیشتری بیاورد شروع کننده بازی خواهد بود (به طور معمول هر شخص عدد کمتری بیاورد بازی را شروع می‌کند). بعد از تعیین شخصی که می‌تواند شروع کننده بازی باشد، هر یک از طرفین باید به نوبت دو تاس انداخته و براساس آن شروع به حرکت و جابجایی مهره‌ها کنند. برای حرکت مهره‌ها قوانین خاصی وجود دارد. از جمله قوانین حرکت مهره‌ها در تخته نرد می‌توان به موارد زیر اشاره نمود:

قانون خانه بسته: حرکت مهره‌ها در خانه‌هایی اتفاق می‌افتد که کمتر از دو مهره در آن وجود داشته باشد. خانه‌ای که بیش از یک مهره در آن وجود دارد به اصطلاح " بسته " نامیده می‌شود و به عبارتی حرکت مهره در آن غیر ممکن می‌باشد. (بدیهیست شما می‌توانید مهره‌ها را روی خانه خود به حرکت در آورید حتی اگر بیشتر یک مهره در آن وجود داشته باشد.)

بازی حرکت مهره با تاس‌های مجزا: اگر بعد از انداختن تاس‌ها دو عدد مجزا و متفاوت بیاوریم برای مثال 3 و 5، آنگاه به دو حالت می‌توانیم مهره‌ها را در بازی به حرکت در آوریم.

• به دلخواه یکی از مهره‌ها را 3 حرکت و مهره دلخواه دیگری را 5 حرکت به جلو ببریم.
• به دلخواه یکی از مهره‌ها را به اندازه 8 حرکت به جلو برده و جابجا می‌کنیم.

به عنوان مثال در شکل زیر تاس‌ها اعداد 1 و 2 را نشان می‌دهند، اگر ما مهره سیاهی که دور آن با رنگ سبز نشان داده شده را انتخاب کنیم می‌توانیم آن را روی خانه 14 یا 15 حرکت دهیم.

آموزش حرکت مهره تخته نرد

بازی تاس جفت: اگر بعد از انداختن تاس‌ها هر دو یکسان بودند مثلا 3 و 3، آنگاه این امکان فراهم می‌شود که 4 بار همان عدد ( 3 ) را بازی کنیم. جفت آوردن در بازی تخته نرد یک امتیاز عالی به حساب می‌آید.

آموزش تخته نرد ( بازی با تمام شماره تاس ): بعد از تاس اندازی باید مهره‌های خود را براساس شماره و عددی که آوردیم، حرکت داده و جابجا کنیم. ولی گاهی اوقات شرایطی پیش می‌آید که نمی‌توان به طور کامل از این قانون پیروی نمود. چه شرایطی؟ اگر تاس بیندازیم و برای مثال دو عدد 3 و 2 را بیاوریم، و تنها بتوانیم یکی از مهره‌های دلخواه را 3 خانه به حرکت درآوریم. و امکان به حرکت در آوردن هیچ یک از مهره‌های دیگر به دلیل بسته بودن خانه‌ها امکان پذیر نباشد.

قانون حرکت مربوط به تاس با شماره بزرگ و تاس با شماره کوچک: به طور کلی بعد از انداختن تاس‌ها، به دلخواه می‌توانیم اول تاس بزرگ و یا اول تاس کوچک را بازی کنیم. اما زمانی که تمام مهره‌های خود را وارد زمین خود کرده‌ایم و فقط یک مهره در بیرون از زمین ما وجود دارد، باید آن آخرین مهره را با تاس بزرگ وارد زمین خود کنیم. گاهی اوقات شرایطی پیش می‌آید که نمی‌توان با تاس بزرگ وارد زمین خود شد، مثلا زمانی که حریف در زمین ما خانه‌ای را بسته است. آنگاه باید اول تاس کوچک را بازی کرد و بعد تاس بزرگ را، چون همیشه اولویت با نسوختن تاس است.

زدن مهره حریف: در تخته نرد در شرایطی که مهره حریف به شکل تک در یک خانه باشد می‌توان آن را زد و از بازی خارج کرد. در این شرایط مهره شما جای آن را می‌گیرد. زمانی که شما مهره حریف را از بازی خارج کردید حریف باید آن مهره را دوباره وارد بازی کند و پس آن می‌تواند مهره‌های دیگر خود را به حرکت در آورد.

حریف از چه نقطه‌ای می‌تواند مهره خود را وارد کند: حریف باید مهره بیرون شده خود را از زمین ما وارد کند و به سمت زمین خود حرکت دهد. طبق تصویر زیر اگر ما مهره سفید باشیم خانه‌های 1 تا 6 زمین ما و خانه‌های 19 تا 24 زمین حریف است.

آموزش جهت حرکت مهره‌های تخته نرد

برنده بازی کیست: هر کس بتواند سریعتر مهره‌های خود وارد زمین خود کند و بعد از آن آنها را از زمین خارج کند برنده بازی است.

شما چه زمانی می‌توانید مهره‌های خود را از بازی خارج کنید: ابتدا باید تمامی مهره‌ها (برای تاکید تمامی 15 مهره خود را) وارد زمین خود کند و بعد از آن با توجه به عدد تاس می‌توانید مهره‌ها را خارج کنید اما توجه به چند نکته ساده کاملا ضروریست.

نکته 1 : فرض کنید هر کدام از 6 خانه زمین ما با مهره‌های ما پر شده است و اعداد روی تاس‌های ما اعداد 2 و 4 می‌باشد حالا ما 2 انتخاب داریم یا یک مهره از خانه‌های 2 و 4 را از زمین خارج کنیم و یا مهره‌هایی که با این اعداد قابل جابه‌جایی هستند را به خانه‌های جلوتر انتقال دهیم. برای مثال می‌توانیم مهره خانه 5 را 4 یا 2 خانه به جلو حرکت دهیم و با عدد دوم تاس یک مهره را از زمین خارج کنیم و یا مهره دیگری را حرکت دهیم.

نکته 1 : حالا فرض کنیم برای ما فقط در خانه‌های 1 تا 4 مهره باقی مانده یعنی مهره‌های خانه 5 و 6 را از زمین خارج کرده‌ایم، و اعداد روی تاس ما شامل اعداد 5 و 6 می‌باشد، در این شرایط باید مهره‌های خانه بزرگتر یعنی خانه 4 را از بازی خارج کنیم.

زدن و بلند شدن یا فرار کردن: اگر در هر یک از خانه‌های زمین با مهره خود مهره حریف را بزنیم با عدد دوم تاس می‌توانیم همان مهره خود را هم جا به جا کنیم، اما اگر در زمین خود با عدد اول تاس مهره حریف را بزنیم، دیگر با عدد دوم تاس این مهره خود را نمی‌توانیم جا به جا کنیم ( مشخص است در دورهای بعدی که تاس می‌اندازیم می‌توانیم این مهره را جابه‌جا کنیم).

قصد بازی با یک تخته نرد اصیل و دست‌ساز را دارید؟ اگر در کنار یادگیری قوانین بازی، به دنبال تهیه یک تخته نرد باکیفیت و ماندگار هستید، می‌توانید برای مشاهده مدل‌های مختلف، برسی مشخصات و اطلاع از قیمت تخته نرد روی لینک زیر کلیک کنید:

خرید تخته نرد چوبی و منبت کاری شده در فروشگاه آرتانامیک.

تماس با پشتیبانی فروشگاه آرتانامیک : 02532422119

آموزش تخته نرد و مارس شدن

در بازی تخته نرد اگر بتوانیم تمام مهره‌های خود را قبل از اینکه حریف اولین مهره خود را خارج کند، جمع کنیم حریف مقابل ما مارس می‌شود. در ارتباط با مارس شدن قوانینی وجود دارد به نام قانون جکوبی یا مارس، مارس سیاه و مارس اکبر. حریف ما زمانی مارس می‌شود که قبل از اینکه مهره‌ای را از زمین خارج کند، ما تمام مهره‌های خود را از زمین خارج کنیم، این نوع مارس ساده 2 امتیاز دارد. مارس سیاه زمانی اتفاق می‌افتد که تمام مهره‌های خود را خارج کرده باشیم ولی حریف مقابل حداقل یکی از مهره‌هایش در زمین ما باشد. در چنین حالتی شخص برده 3 امتیاز به دست می‌آورد. مارس اکبر نیز زمانی رخ می‌دهد که ما تمام مهره‌های خود را از زمین خارج کنیم و حداقل یکی از مهره‌های حریف وارد زمین نشده باشد، که این مورد 5 امتیاز دارد و عملا بازی تمام می‌شود. جالب است بدانید که نوع چوب و کیفیت ساخت تخته بازی؛ حس و صدای تاس ریختن و لذت یک مارس جانانه را دوچندان می‌کند! برای دیدن ظرافت ساخت این محصولات دست‌ساز، صفحه خرید تخته نرد آرتانامیک را از دست ندهید.

آموزش تخته نرد و داو دادن

اگر در بازی تخته نرد به این نتیجه رسیدیم که تنها برنده بی چون و چرای بازی خودمان هستیم، می‌توانیم از حریف مقابل خود بخواهیم که باخت خود را بپذیرد و یا امتیاز نتیجه بازی 2 برابر گردد.

زمانی که بتوانیم تمام 15 مهره خود را به خانه خودی برسانیم، آنگاه با خارج کردن مهره‌ها از خانه‌ها بازی را به اتمام می‌رسانیم.